Hafta 4

Her adımın ardındaki hikâye

Haccın neredeyse her ibadeti bir aileye dayanır. Onların hikâyesini bilin, ibadetler hareketten ibaret olmaktan çıksın.

Taslak. Henüz bir âlim tarafından kontrol edilmedi.

Safâ ile Merve arasında yürürken, bebeğine su arayan bir annenin koştuğu yerde yürürsünüz. Cemreleri taşlarken, şeytanı dinlemeyi reddeden bir babanın yaptığını yaparsınız. Hac bu hikâyelerle doludur. Gitmeden onları öğrenin ki her adımınız bir anlam taşısın.

Teslim olan bir anne

Hz. İbrâhim, eşi Hâcer’i ve bebek oğulları İsmâil’i, bugün Mekke’nin bulunduğu kurak ve ıssız bir vadiye getirdi. Sonra Allah’ın emriyle onları orada bırakıp dönmeye başladı.

فَقَالَتْ لَهُ: آللَّهُ الَّذِي أَمَرَكَ بِهَذَا؟ قَالَ: نَعَمْ. قَالَتْ: إِذًا لاَ يُضَيِّعُنَا

(İbrâhim onu ve bebek İsmâil'i ıssız vadide bırakıp dönerken) Hâcer ona: "Bunu sana Allah mı emretti?" dedi. O: "Evet" dedi. Hâcer: "Öyleyse O bizi zayi etmez" dedi.

Rivayet eden Abdullah b. Abbâs Buhârî 3364 Sahih 1 İbn Abbâs'ın Hâcer ve İsmâil hakkındaki uzun rivayetinden kısa bir bölüm.

Uzaklaşıp onların göremeyeceği bir yere gelince, Kâbe’nin bulunacağı yere döndü ve onlar için dua etti.

رَّبَّنَآ إِنِّىٓ أَسْكَنتُ مِن ذُرِّيَّتِى بِوَادٍ غَيْرِ ذِى زَرْعٍ عِندَ بَيْتِكَ ٱلْمُحَرَّمِ رَبَّنَا لِيُقِيمُوا۟ ٱلصَّلَوٰةَ فَٱجْعَلْ أَفْـِٔدَةًۭ مِّنَ ٱلنَّاسِ تَهْوِىٓ إِلَيْهِمْ وَٱرْزُقْهُم مِّنَ ٱلثَّمَرَٰتِ لَعَلَّهُمْ يَشْكُرُونَ ﴿٣٧﴾

"Rabbimiz! Ben çocuklarımdan kimini, namaz kılabilmeleri için Senin kutsal evinin yanında, ziraata elverişsiz bir vadiye yerleştirdim. Rabbimiz! İnsanların gönüllerini onlara meylettir, şükretmeleri için onları ürünlerle rızıklandır."

Kur'ân İbrâhîm 14:37 Meal: Diyanet İşleri Başkanlığı 2

Su bitince Hâcer, yardım bulmak için Safâ ile Merve tepeleri arasında yedi kez koştu. Sonra Allah zemzem suyunu çıkardı. Bugün sa’y yapan her hacı onun adımlarını takip eder ve her yudum zemzem aynı rahmettendir.3

Bir duayla yükselen ev

Yıllar sonra İbrâhim ile İsmâil, Kâbe’nin duvarlarını birlikte yükselttiler. Çalışırken övgü istemediler. Tek bir şey istediler: kabul edilmeyi.

وَإِذْ يَرْفَعُ إِبْرَٰهِۦمُ ٱلْقَوَاعِدَ مِنَ ٱلْبَيْتِ وَإِسْمَٰعِيلُ رَبَّنَا تَقَبَّلْ مِنَّآ ۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلسَّمِيعُ ٱلْعَلِيمُ ﴿١٢٧﴾

İbrahim ve İsmail, Kabenin temellerini yükseltiyordu: "Rabbimiz! Yaptığımızı kabul buyur. Şüphesiz ki, Sen hem işitir hem bilirsin"

Kur'ân Bakara 2:127 Meal: Diyanet İşleri Başkanlığı 4

Her ibadetten sonra bunu duanız yapın. Bir şeyi yapmış olmak, onun kabul edilmiş olması demek değildir.

Kâbe’nin etrafında dönmek

Tavafta Kâbe’nin etrafında kalbiniz sol tarafınızda, ona dönük olarak yürürsünüz. Şöyle düşünün: Sizin hayatınız da tek bir merkezin etrafında dönmelidir. Yedi kez aynı noktaya döner ve yeniden başlarsınız.

Arafat’ta durmak

Arefe günü milyonlarca insan aynı ovada, aynı sade elbiselerle, rütbesiz ve unvansız, rahmet bekleyerek durur. Pek çok âlim bunu kıyamet gününün bir tasviri olarak anlatmıştır. Orada O’nun huzurundaymış gibi durun, çünkü öylesiniz.

Taşlamak ve kurban

Pek çok âlim, cemrelerin taşlanmasını Hz. İbrâhim’in, onu Allah’a itaatten alıkoymaya çalışan şeytanı reddetmesiyle ilişkilendirir. Her taşı atarken şunu söylüyorsunuz: Beni Rabbimden uzaklaştıran her şeyi reddediyorum.

Kurban, Hz. İbrâhim’in en çok sevdiğini Allah için vermeye hazır olmasını hatırlatır. Kur’an, bunda neyin önemli olduğunu açıkça söyler.

لَن يَنَالَ ٱللَّهَ لُحُومُهَا وَلَا دِمَآؤُهَا وَلَٰكِن يَنَالُهُ ٱلتَّقْوَىٰ مِنكُمْ ۚ كَذَٰلِكَ سَخَّرَهَا لَكُمْ لِتُكَبِّرُوا۟ ٱللَّهَ عَلَىٰ مَا هَدَىٰكُمْ ۗ وَبَشِّرِ ٱلْمُحْسِنِينَ ﴿٣٧﴾

Bu hayvanların ne etleri ve ne de kanları Allah'a ulaşacaktır. Allah'a ulaşacak olan ancak sizin O'nun için yaptığınız gösterişten uzak amel ve ibadettir. Size doğru yolu gösterdiğinden, Allah'ı yüceltmeniz için onları böylece sizin buyruğunuza vermiştir. İyilik yapanlara müjde et.

Kur'ân Hac 22:37 Meal: Diyanet İşleri Başkanlığı 5

Bu hafta

  1. Âyetleri okuyun: İbrâhim sûresi (14:35-41) ve Bakara sûresi (2:124-129), mealiyle, yavaşça.
  2. Hâcer’in hikâyesini bir çocuğa ya da torununuza anlatın. En iyi, öğreterek hatırlarsınız.
  3. Her ibadet için bir cümle yazın: “Bunu yaparken şunu hatırlayacağım…” Cümleleri defterinizde saklayın.

Kaynaklar

  1. 1 Buhârî 3364 Rivayet eden Abdullah b. Abbâs. Derece: Sahih . ↑
  2. 2 Kur'ân, İbrâhîm 14:37 Meal: Diyanet İşleri Başkanlığı ↑
  3. 3 Kur'ân, Bakara 2:158 Meal: Diyanet İşleri Başkanlığı ↑
  4. 4 Kur'ân, Bakara 2:127 Meal: Diyanet İşleri Başkanlığı ↑
  5. 5 Kur'ân, Hac 22:37 Meal: Diyanet İşleri Başkanlığı ↑

Hadis tercümesi: Arapça metinden kendi tercümemizdir. Kaynaklar ve kontrol